14 Ocak 2014 Salı

Bitcoin Nasıl Çalışır

Criptografi üzerine kurulmuş bir yapı aslında. Verinin gizliliğini sağlamak için kullanılan criptografi üzerine geliştirilmiş bir yazılım da diyebiliriz.

Bize sağladığı avantajlar;
- Arada bir banka vs. ye ihtiyaç duymaması.
- Yapılan işlemin kimin tarafından yapıldığı takip edilemez durumda.

Nasıl çalışır;
- P2P mantığı ile çalışmakta diyebiliriz, torrent mantığına benziyor diyebilirz.
- Açıklarını kapatmak için "Block" denilen "Coin" üzerinde çeşitli alanlar taşımakta.
- Özellikle block header üzerinde taşıdığı alanlar ile sistemin güvenilirliği sağlanmakta.
- Tekrar harcanmasını önlemek açısından block header içerisinde timestamp - zaman damgası değeri taşıyor.
- Zaman damgası değeri (Şimdiki An, Şimdiki Zaman - 00:00:00 01.01.1970) formülü ile hesap ediliyor.
- Temel encryption algoritmaları ECDSA(Elliptic Curve Digital Signature Algorithm) bulunmakta. (http://en.wikipedia.org/wiki/Elliptic_Curve_DSA)
- Bu algoritmanın temeli matematiksel hesaplamalar esasında.
- Senin bir private key yani sadece senin bildiğin bir özel anahtarın vardır. Sen bu private key ile veriyi hash lersin, hashing ne demektir detaylarına buradan ulaşılabilir (http://en.wikipedia.org/wiki/Cryptographic_hash_function)
- Hash function olarak SHA256 kullanılmakta.
- Hashlenmiş veri gönderdiğin alıcı tarafından senin public key yani herkes tarafından bilinen anahtarın tarafından çözülebilmekte.
- Adına transaction diyelim mesajın, transaction bilgisi senin private key in ile hashlenir (ECDSA kullanılarak), ortada artık signature denilen yani imza denilen senin tarafından encrypt edilmiş veri oluşur. Sonrasında bu veriyi istediğin yere gittiğinde public key in ile açılabilmekte.
- Senin hesabında ne kadar paran (burada para denilen şey artık devlet para birimleri değil sanal para birimleridir) olduğu bilgisi sisteme dahil olmuş miner(madenci) lar tarafında tutulmakta. Ledger denilen bu dosya bütün miner larda yer almakta. Ancak bu bu bilgiler herkese ulaşamayabilir. Broadcasting mantığı ile bilgi ulaşabilen herkese iletilmekte.
- Bir miktar parayı gönderdiğinde miner lar tarafından bu gönderdiğin bilgiler doğrulanmakta, böylece sistemin güvenliği miner denilen yapılar tarafından sağlanmış oluyor. Eğer sistemi "hacklemek" istiyorsan dünyadaki miner ların %50 sinden fazlasını hacklemen gerekiyor. Ki şu an dünyadaki bu ağa katılmış bilgisayar sayısı herhalde insanlık tarihinin gördüğü en güçlü hesaplama gücüne sahiptir, her 3 haftada bir sisteme katılan işlemci sayısının 2 katına çıktığı kabul edilmekte.
- Vesselam, sistemdeki imzalar bitcoin cinsinden paranın güvenliğini sağlar, transaction zinciri bitcoin cinsinden paranın sahipliğinin tarihçesinin güvenliğini sağlar, block zinciri transaciton sırasının bilgisini tutar diyebiliriz.
- Bitcoin blockları "Block hashing algorithm" ile çalışmakta.

Block Başlığı (Block Header);
AlanAmacıNe zaman değişirBüyüklük (Bytes)
versionBlock versiyon numarasıUygulama versiyonu değiştirildiğinde4
hashPrevBlockBir evvelki block u işaret eder, bir evvelki block un 256-bit hash li halidir.Yeni block geldiğinde32
hashMerkleRootBlock içindeki bütün transaction kayıtlarının 256-bit hash lenmiş haliİşlem kabul gördüğünde (havuz sunucu tarafından)32
TimeZaman Damgası, 1970 tarihinden beri saniye şeklindeBir kaç saniyede bir4
Bitsalgoritmanın kabul edilebilir değer sınırıZorluk derecesi değiştirildiğinde4
Noncesıra numarası 32-bit numara (0 dan başlar)sonrakinde4

Block Gövdesi (Body):

İçeriğinde transaction(hareket) bilgilerini içerir. Tabi bunlar da hashlenmiş durumdadır.

Örnek Block;

Block 125552?

Transactions

Transaction?Fee?Size (kB)?From (amount)?To (amount)?
51d37bdd87...00.135
  • Generation: 50 + 0.01 total fees
60c25dda8d...00.259
01f314cdd8...0.010.617
b519286a10...00.404

İleride ne olur;
- Öncelikle devlet para birimi cinsinden düşünülmesinin bırakılması gerekmekte. Yani bir bitcoin kaç dolar kaç tl eder gibi soruların anlamsız olması gerekmekte. Yani satılan alınan her şeyin bitcoin gibi bir sanal para cinsine dönmesi gerekmekte. Hatta bizim aldığımız maaşların bile bitcoin olduğunu düşünün.
- Şu an için sistem kara para aklayıcıları ve yaptığı alışverişte kimliğinin ortaya çıkmasının istenmediği yerlerde kullanılmakta, özellikle pornografik içeriklerde.
- Kötü amaçlı kullanımlardan dolayı şu an için "saygınlığı" konusunda soru işaretleri oluşmakta, o sebepten legal sistemler bu ortama entegre olmak konusunda çekinceler yaşamakta.
- Devletler para basma vs. gibi oyuncaklarının ellerinden alınabilecek olmasından dolayı bu tarz bir yapıyı kolay kolay kabul etmezler, ancak kullanıcı sayısının arttığı bir sistem ne kadar göz ardı edilebilecek göreceğiz.
- Şu an için bitcoin i devlet para birimlerine dönüştüren internet siteleri ve bazı ülkelerde bankamatikler yer almakta. Bir tanesi de Türkiye de Atatürk Havalimanında.
- Şu anki öncelikli amacı parayı transfer etme aracı olarak gözüküyor ancak bu amaç zaman içinde asıl para birimi olma şeklinde ilerleyebilir. Düşünsenize maaşınızın bitcoin olarak yattığını...

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder